Một trong những sai lầm phổ biến nhất của các đơn vị mới triển khai hạ tầng ngầm là lựa chọn sai kích thước đường kính dây mồi. Mua dây quá nhỏ (như 8mm) mang đi luồn tuyến trục liên tỉnh dài 200m sẽ khiến dây bị uốn oằn, kẹt chết; ngược lại, vác một cuộn ghi kéo cáp ngầm cỡ đại 13mm nặng gần 40kg để đi luồn ống luồn nội khu tòa nhà thì chẳng khác nào "dùng dao mổ trâu để giết gà", vừa tốn chi phí vừa hao tổn sức lực của thợ. Bài viết này sẽ làm một bài phân tích kỹ thuật chuyên sâu, bóc tách ưu nhược điểm và định vị chính xác môi trường ứng dụng của 3 kích thước ghi kinh điển: 8mm, 11mm và 13mm.
Để giúp bộ phận thu mua vật tư có cái nhìn trực quan, dưới đây là bảng thông số kỹ thuật được kiểm định thực tế giữa 3 dòng đường kính dây ghi sợi thủy tinh phổ biến:
| Tiêu chí so sánh | Dòng Ghi Mồi 8mm | Dòng Ghi Trục 11mm | Dòng Ghi Tải Nặng 13mm |
|---|---|---|---|
| Lực tải đẩy tịnh tiến | Trung bình (Dễ uốn dẻo) | Mạnh (Độ cứng định hình cao) | Cực mạnh (Chống oằn tuyệt đối) |
| Lực chịu kéo đứt | ~ 25 kN | ~ 45 kN | ~ 65 kN |
| Bán kính uốn tối thiểu | 280 mm (Cua ngặt tốt) | 330 mm (Tiêu chuẩn) | 420 mm (Cần góc cua rộng) |
| Khối lượng trung bình | ~ 15 - 20 kg (Nhẹ nhàng) | ~ 25 - 32 kg (Vừa tầm) | ~ 38 - 50 kg (Nặng, có bánh xe) |
Với kết cấu mảnh mai, lớp vỏ bọc Epoxy mỏng và bán kính uốn cong chỉ 280mm, dòng ghi 9mm sở hữu độ dẻo dai linh hoạt đáng kinh ngạc. Nó cực kỳ thích hợp để luồn lách qua các hệ thống ống PVC, ống nhựa xoắn HDPE đường kính nhỏ (từ $\Phi 32$ đến $\Phi 50$) của các dự án viễn thông nội bộ như: kéo cáp thuê bao FTTH, luồn dây tín hiệu camera CCTV đô thị, hạ tầng mạng LAN cho các tòa nhà văn phòng, khu chung cư. Nhược điểm duy nhất là do thân dây mảnh, khi đẩy quá 100m trong ống lớn, dây dễ bị mất lực đẩy thẳng và có hiện tượng "vòng lặp" thắt nút.
Nếu phải chọn ra một dòng sản phẩm "quốc dân" xuất hiện tại 90% các hố ga kỹ thuật của Viettel, VNPT thì đó chính là ghi 11mm. Đây là kích thước đạt tỷ lệ vàng giữa trọng lượng cơ học và độ cứng tịnh tiến. Lõi sợi thủy tinh đạt mật độ nén tiêu chuẩn, cho phép đẩy phăng các chướng ngại vật bùn cát nhẹ, vươn xa từ 150m đến 250m mà không bị vặn trục. Ghi 11mm chuyên trị các tuyến cáp quang ngầm từ 12 sợi đến 96 sợi chạy dọc các tuyến đường quốc lộ, đại lộ đô thị lớn.
Sở hữu độ dày thân dây lên tới 13mm hoặc 14mm, dòng sản phẩm này thường đi kèm hệ thống khung thép gia cường cỡ lớn trang bị bánh xe đúc chịu lực. Khả năng chịu lực kéo đứt lý thuyết đạt ngưỡng trên 6 Tấn lực ($60 \text{ kN}$), biến nó thành lựa chọn độc quyền cho các dự án hạ tầng hạng nặng: kéo cáp quang trục xương sống quốc gia (Backbone), lai dắt các dải cáp đồng bọc XLPE của ngành điện lực, hoặc luồn ống trong các môi trường cống ngầm sụt lún nghiêm trọng cần một mũi dẫn hướng cực cứng để mở đường.
• Ống ngầm dưới $\Phi 40$, khoảng cách hố ga < 80m ➔ Chọn Ghi 9mm.
• Ống ngầm $\Phi 50$ - $\Phi 90$, khoảng cách hố ga 100m - 200m ➔ Chọn Ghi 11mm.
• Ống ngầm lớn trên $\Phi 110$, kéo cáp nặng hoặc cáp điện lực ➔ Chọn Ghi 13mm.
Câu hỏi 1: Tôi dùng dây ghi 11mm nhưng luồn vào ống nhựa xoắn HDPE đường kính lớn $\Phi 130$ bị kẹt oằn dây, lý do tại sao?
Trả lời: Hiện tượng này gọi là "hiệu ứng thắt nút lòng ống lớn". Khi đường kính ống quá rộng so với tiết diện dây ghi, lực đẩy tịnh tiến của bạn sẽ biến thành lực uốn cong, khiến dây mồi uốn lượn hình sin bên trong lòng ống thay vì đi thẳng. Đối với ống $\Phi 130$, bạn bắt buộc phải nâng cấp lên dùng dây ghi 13mm để đảm bảo độ cứng định hình trục.
Câu hỏi 2: Trọng lượng của cuộn ghi 13mm rất nặng, di chuyển trên công trường sình lầy có khó khăn không?
Trả lời: Các dòng ghi 13mm chuẩn kỹ thuật luôn được trang bị khung đỡ bản dày, tích hợp cụm bánh xe cao su đúc đặc chịu tải và tay kéo tiện lợi. Nhờ đó, hai người thợ có thể dễ dàng kéo di chuyển thiết bị qua lại giữa các hố ga mà không gặp trở ngại lớn.
Chọn đúng đường kính ghi kéo cáp ngầm là bạn đã nắm chắc 50% sự thành công của dự án xây lắp hạ tầng. Hãy căn cứ chính xác vào đường kính ống nhựa xoắn và khoảng cách hố ga để đưa ra quyết định đầu tư vật tư thông minh nhất.
Tag :